Soms kom je er niet onderuit, moet je mee met Eega, voor de lieve vrede en omdat het je vrienden zijn. Sowieso al geen liefhebber van zit-verjaardagsfeestjes en al helemaal niet van barbecue, de geur alleen van dat zwartgeblakerd vlees. En nu nog iets minder zin, allemaal buren van de uitnodiging, wat moet je met die onbekende mensen, van middelbaren tot jong-bejaarden.

En jahoor, daar zit het gezelschap, aan een lange tafel, ik wurm er met lange tanden een stoel tussen en trek een neutraal gezicht. Ja, doe nu maar bier mét, nee geen nulpuntnul. Ik had gehoord dat ook de wielrenner waar ik vijfendertig jaar geleden onzacht tegenaan botste er zou zijn. Geen idee hoe hij er eigenlijk uit ziet. De zon schijnt nog, ik zit lekker in de schaduw, nip van m’n biertje en wacht af. Totdat. Ik hoor de vrouw naast mij iets zeggen over de videoclip die ze heeft opgenomen. Videoclip? Ja, ze blijkt songteksten te schrijven en die ook zelf te zingen. Op de muziek gecomponeerd door een vriend. Kijk, dat is interessant en wordt het opeens een stuk minder vervelend in dit gezelschap. Schrijvers en dichters onder elkaar. Ja doe nog maar een biertje en we kletsen honderduit.

En zoals het gaat op zulke festiviteiten, wanneer je terugkomt met je bordje liflafjes en een verbrand sateetje, is je stoel bezet. Ik neem mijn verlies en plof ergens neer op een stoel van iemand die waarschijnlijk net wat zwart vlees op een bord stapelt. Als ik het een en ander heb weggewerkt vraag ik aan mijn onbekende buurman met aan beide zijden twee grote gehoorapparaten:
‘Hebben wij ooit samen in een ambulance gelegen?’
De buurman ontkent en vertelt nog nooit in een ambulance te hebben gelegen, hij was altijd schipper. Ik vraag mij af of er dan misschien geen varende ambu’s zijn, maar verder kom ik niet want er ontwikkelt zich een leuk gesprek. De lage waterstanden, vervoer over water – de juiste weg. Hamburg, de Westerschelde, de gratis veerpont over het IJ en ja doe nog maar een biertje.

De gastheer kijkt reeds wat lodderig uit zijn ogen als ik me bij hem voeg aan de statafel. Onze moeizame conversatie wordt ruw onderbroken door een gebruinde, zwaar vervellende man, eveneens getooid met niet onzichtbare gehoorversterkers. Deze blijkt een caravan te hebben in Lermoos, Oostenrijk, vlakbij de Zugspitze die dan weer net in Duitsland ligt. Kijk, dat schept een band, hoewel hij zegt van gletsjers niets te weten en dat die zich snel terugtrekken ook niet. Over zijn moestuin, ik over mijn toenmalige moestuin, Pfas en wat dies meer zij.

Dan acht ik het tijd dat ik me kan terugtrekken, beleefdheidshalve lang genoeg geweest, dat ik de eerste ben die vertrekt, het zal wel. Vanuit de verte al meermaals Eega een bepaalde blik toegeworpen, ook zij maakt aanstalten. Ik zwaai de zangeres/ songwriter veel succes, wil er vandoor maar wordt teruggeroepen. De Lermoosman zit naast Eega en ze wijst naast zich:
‘Dit is Wim, die wielrenner van toen!’
‘Oooo, ben jij dat! Had je nooit herkend, jij was het en het was jouw schuld, haha!’
En ik zeg hem dat wij samen in één ambulance naar het ziekenhuis vervoerd werden, kreunend van de pijn. Maar hij weet er niks meer van, heeft als wielrenner zoveel ongelukken gehad.
‘Jij bent dus een brokkenpiloot, en eerlijk gezegd, neehoor, in dit geval, het was mijn schuld’
En dan zeggen ze dat klimmen zo gevaarlijk is.

Voor hen die deze drie letters niets zeggen: Concert at sea. Binnen gehoorafstand van mijn datsja, caravan zoals Eega het pleegt te noemen, ‘het huisje aan de zee’, heet het voor de kleinkinderen. Datsja, een woord aan mijn vocabulaire toegevoegd dankzij het ‘dikkeduimen’ verhaal van Halbe Zijlstra (Halbe Datsja) over zijn logeerpartrij bij Poetin. Hoe de man hierna nog vrijwel dagelijks durft op te draven bij diverse talkshows. Met zijn middenscheiding. Die datsja van mij (ons), van Eega mag ik het niet ‘De Wagen’ noemen, is een oase van rust, aan de kust dus. Vlakbij het strand en toeristisch vertier is toch op een kwartier fietsens verkrijgbaar. Voor hen die ook bij Concert at sea geen lampje gaat branden; het is zoiets als Pinkpop of Lowlands. Een driedaags muziekfestival maar dan in tegenstelling tot deze twee zonder overnachtingen.

Van de 45000 bezoekers per dag is op mijn tuinbankje niets te merken, bij zuidenwind. Anders wordt het wanneer de wind uit een andere hoek waait, het is slechts luttele kilometers verderop. Toen UB40 optrad kon ik gewoon meezingen, ik was toch onhoorbaar, zo luid en duidelijk kwam het binnen. Meestal echter zijn het alleen de dreunende bastonen, moeilijk op te maken welke muziek
erbij hoort. Nu terwijl ik dit schrijf komt één couplet steeds wel helder door en ik ken het:
‘And I don’t want the world to see me
‘cause I don’t think that they ‘d understand
When everthing’s made to be broken
I just want you to know who I am’

Google zegt me dat het oorspronkelijk van The Goo Goo Dolls is, nooit van gehoord. Google zegt ook dat het gezongen wordt door James Arthur, ook nooit van gehoord, klinkt wel lekker.

Concert at sea is niet zoals de meeste festivals klein begonnen. De Zeeuwse band BLØF gaf in 2003 een concert aan de Schelde en dat werd meteen bezocht door 40.000 mensen. In de jaren daarna groeide het uit tot dat wat het nu is. De locatie is uniek te noemen, letterlijk aan zee, op de Brouwersdam, waar het publiek de zon achter de diverse podia in zee ziet zakken. Dit jaar waarschijnlijk tot opluchting, want er is een meerdaagse hittegolf en die stookt de grote asfaltvlaktes op de dam zinderendheet. In volstrekte eenzaamheid dwaalde ik gisteren over mijn geliefde strand, aan de horizon de contouren van het festivalterrein met de kenmerkende rood-witte vuurtoren. De tienduizenden in de hitte daar, werkelijk niemand hier en het zoute water was koel.

De derde dag is het minstens zo heet maar met overtrekkende onweersbuien, stortregen en een enkele keer grote hagelstenen. Een beetje festival heeft recht op minstens één bui en op Cas slaat de bliksem in een geluidstoren.  Als de regen oorverdovend klettert op mijn dastja’s dak en de rollende donder klinkt denk ik onwillekeurig terug aan Woodstock 1969. Toen daar een enorme bui losbarstte en het terrein met de honderdduizenden bezoekers veranderde in een modderpoel. Die apocalyptische beelden staan nog op mijn netvlies: ‘Keep away from the towers!’

Die nacht blaast de wind met volle kracht de hardrockbeat afgewisseld met a-ritmische donderslagen mijn kant op. Buiten koelt het lekker af, binnen hangt de warmte nog, ik zet de airco een standje hoger.

(schilderijtje ‘Concert at Sea’ is gemaakt op een ander eiland, in ongeveer 5 minuten, jaren geleden al, ten tijde van het concert aan de overkant)

Altijd in voor een nieuw woord, dit kende ik nog niet. De aanleiding was droevig, dat wel. Eerst een appje met een screenshot van een mail (huh, is dit een grap?) die ik even later zelf ook kreeg. Evides kan kennelijk niet al haar klanten tegelijk melden, berichten, alarmeren; E-coli bacterie, drink geen water uit de kraan of kook het tenminste drie minuten. Enigszins triomfantelijk keek ik Eega aan, zie je, toch goed dat ik ooit een paar flessen water had gekocht. Onzin, dat doen we nooit, drinkwater uit de kraan is sowieso schoner dan flessenwater. Bovendien zonder co2 uitstoot aan huis geleverd.

Eega kookt voor de zekerheid toch ook een pannetje water. Het NL-Alert daarna maakt het nog wat serieuzer en is kennelijk paniek veroorzakend. De winkels worden bestormd door mensen die water inslaan. Hieronder de bedroevende commentaren op een FB-post van het AD over de Evides melding. (nóóit doen; reacties lezen op social media)

…gaan ze een belangrijk bericht premium zetten dus mensen eerst een abonnement afsluiten om BELANGRIJKE INFORMATIE te kunnen lezen
…Nou dan lees je het toch ergens anders. Heel Facebook staat er vol mee en anders gewoon op de site van Evides zelf. Opgelost
…dat is zo maar het ga om het principe vind jij het wel normaal dat je dan eerst een abonnement moet afsluiten voordat je een belangrijk nieuwsbericht kan lezen
…inderdaad wat een afzetters zijn het toch
…Heel goed dat premium. Eerst betalen en dan het advies. Bedankt AD voor mij geen abonnement
…Mijn dochter al de hele week buikpijn en diarree dus speelt al langer dan gister denk ik.
…wat zijn mensen toch makkelijk bang te maken. Dacht ze na Corona toch wat slimmer waren geworden. Kan gevaarlijk zijn voor kwetsbaren. Maar voor de rest is het niet bedreigend.
…Dan blijf jij toch lekker kraanwater drinken. Bij mij in de familie 5 die buikloop hebben en overgeven hebben dus ik kook liever het water even. Heeft niks met bang zijn te maken. Kijk ik ben ook weer niet die gek die flessenwater ga graaien.
…Als ze nu al elkaar de koppen inslaan voor de laatste flessen water, wat als de pleuris uitbreekt.
…Waarom een betaald artikel maken dit gaat alle bewoners aan droeftoeters asociaal dit.
…Gisteren 2,5 liter water gedronken, nergens last van
…Droeftoeters zijn het! Half de stad had al last van zijn darmen voordat ze het bekend durfde te maken.
…En in het ergste geval moet je aan infuus.
…Mense, effe deze site boycotten!
…Hoeveel val je af, als je er last van krijgt vraag ik voor een vriend
…Is toch normaal dat je betaald voor een abonnement. Is al eeuwen lang
…Moet je poepen?
…Ja, al een week, poep 2 liter per dag|
…Gewoon lekker water koken
…UV-filtertje is altijd handig. En een omgekeerde osmose systeem is ook handig om de pfas eruit te halen. Maar pfas is veilig zeker?
…Nou z8n ze plotselink ziek
…Ach goed voor de weerstand

Ik zei nog zo: nóóit doen, commentaren lezen op de socials!

Het was al vroeg begonnen, was hij daarvan wakker geworden of door het daglicht dat onbeschroomd want de gordijnen waren opengebleven schaamteloos naar binnen stroomde of toch van het gefluit en het gesjilp en het gekwetter. Met zijn ongewassen naar slaap geurende lijf en ogen die het nog niet lukten scherp te stellen stommelde hij de trap af, steunzoekend aan de leuning. Ook de schuifpui stond open en voorzichtig liet hij zich zakken in een lage tuinstoel, nog vochtig en koud van de dauw.

Hij wist zich omringd door de gevederde vrienden zoals hij ze noemde, cliché, maar dat kon niks schelen. Zoals niets hem kon deren deze dagen, teveel gedronken gisteren, op stap geweest en eenmaal thuisgekomen nogmaals teveel gedronken om te vergeten wat hij net had gedaan. Maar dat was gisteren en gisteren is geweest. De mussen en de mezen kwetterden, de koolmeesjes en de pimpelmeesjes vlogen af en aan. In de hoge boom verderop repeteerde de houtduif zijn gekoer. De ochtendzon was al heet en zweet parelde over zijn buik. Eigenlijk moest hij zich gaan herpakken, douchen, iets aantrekken, koffie.

De jonge musjes, net zo groot als hun ouders lieten zich door hen voeren. Op het terras vlak voor hem, brutaal en totaal niet schuw. Met opengesperde bekjes en ongeduldig trillende vleugeltjes. Verbaasd keek hij het aan, kijk nou die rakkers, das lekker makkelijk, in plaats van zelf op pad te gaan. Daar was het echtpaar Turkse tortel geland, trippelend in hun duifgrijze verenpakjes lukraak pikkend naar onzichtbare hapjes. Af en toe keken ze naar hem, nadenkend als het ware, de kopjes scheef, met het zwarte bandje in de nek en die lieve oogjes. Hij rekte zich uit en ontdekte hoog in de lucht rondcirkelende zwaluwen en nog hoger een enkele gierzwaluw. Achter zich hoorde hij het gepiep van de kleine schooiertjes uit het nestkastje. Om de paar minuten vloog er een papa of mamakoolmees met voer rechtstreeks het kleine gaatje in. Arme beestjes, ze hadden het er zo druk mee, ze zagen er niet meer uit. Vanonder de vlinderstruik klonk geritsel, dat kon alleen maar de merel zijn, rommelend in het gevallen blad, is hier nog een lekkere worm ofzo? Het was al te laat voor haar ochtendconcert, vanavond maar weer. En dat tikken daar op het straatje, die geduldige lijster, hij had weer een slak gevonden.

Het was heel even schrikken toen het zonnescherm zich langzaam uitvouwde, maar het zingen, fluiten, kwelen, krassen, koeren, sjilpen, snateren en kwinkeleren ging al snel weer verder. Met een kop koffie en een groot glas water zeeg hij amechtig opnieuw neer, nu op de bank in de schaduw van het scherm. De familie mus maakte ruzie in de liguster.  De tortelduifjes vlogen op, gingen een tuintje verder op bezoek. Op de armleuning zat het brutale roodborstje. Nippend van de koffie staarde hij naar het nieuwsgierige vogeltje dat zo heel dichtbij hem zat. Was het een teken, dacht ‘zij’ nu aan hem, wilde ze hem liefde geven of troost. Of mogelijk ook vergeving. Spijt, onmerkbaar schudde hij zijn hoofd nee, spijt heb je alleen van de dingen die je niet deed. Even plotseling als het roodborstje kwam was het opeens weer verdwenen. Misschien moest hij een nieuwe start maken, het kon nog, opnieuw beginnen, vergeten, het roer omgooien, verder. Dan klonk van bovenop het dak het gekrakeel van de ekster; ‘ékékékékék!’ Hmm, eerst maar eens douchen en scheren, iets aantrekken.

Maar dan snel geknipt, twee beeldjes per 1.25 seconde, of sneller, stroboscopisch. Niet alles op een dag maar terugspoelend lijkt dat en sterker nog, kán dat. Enkele beelden: Voetballen met je kleinzoon en steeds meer Marokkaanse jochies die een voor een verlegen vragen of ze ook mee mogen doen. Zen worden van een eindeloze vaartocht door de grijsgroenheid van de Biesbosch aan boord van die De Zilvermeeuw, met op het andere dek 37 rolstoelers, scootmobielers en rollaters. In de bibliotheek niets kunnen vinden en dan maar weer een Murakamitje mee. Dagen bijna niet kunnen lopen want ja, dat voetballen, je bent ook geen 65 meer. Die film zien over het bestaan in Irak ten tijde van dictator Sadam Hoessein.

Dat boek ‘Wachten’ uitlezen en dat dan proberen toe te passen en traag naar de stad fietsen en door de stad slenteren. Maar wind mee, dus van traag fietsen is geen sprake. In de stad voelt zevenentwintig graden als zevenendertig en dat wekt vertragen wel degelijk in de hand. Die twee jongens met beugelbekkies die vragen of ze je drie vragen mogen stellen, over dat beeld daar. Hun verbaasde blikken kunnen betekenen dat ze verbaasd zijn, óf over je gebit dat vruchteloos veel jaren gebeugeld was óf jouw kennis van Willem van Oranje én de actiegroep Kwillemniet. Die publieksprijs in het museum waar je graag jouw stem aan geeft en dat die de winnares is die door de jury is gekozen kan je ook niet helpen. En dat de tent die je kocht toen die vorige verteerd bleek tijdens een wolkbreuk zo’n groot succes zou zijn voor jouw oudste kleindochter kon je ook niet weten, ze bleef erin wónen. En dat die jongste kleindochter je na drie weken Afrika slechts na heel lang nadenken begon te herkennen was niet minder bijzonder. Met alle geweld een vriend proberen te overtuigen dat hij dat schilderij echt van je krijgt en als hij er persé voor wil betalen dat hij het schilderij dan niet krijgt. Die gemiddelde vrouw die jou vraagt of ze iets mag vragen eerst zeggen dat je niet weet waar de tattooshop is en dan het toch te binnen schieten en het haar vervolgens nog snel gaan vertellen. Een nog niet gewaardeerde nieuwe route in de klimhal ’flashen’, dit is in één keer uitklimmen zonder te vallen of te ‘blokken’ (uitrusten) terwijl het je klimmaten niet lukt. Met onbekende bestemming ontvoerd worden wegens jouw verjaardag door drie vrienden. Een té column-achtig stukje schrijven over jouw scharrelkippen toen, waar met de wetenschap van nu dus PFAS in zat dat toch word goedgekeurd door de redactie van het lokale sufferdje. Boodschappen doen met het lijstje van Eega en warempel voor de verandering eens alles zelf kunnen vinden. Een uurtje jouw lijf blootstellen aan teveel UV in je bloedhete tuintje maar dit keer wel goed gesmeerd met factor dertig.

Dat je dit alles opschrijft op een nogal ondergescheten bankje onder de kastanje aan de rivier, achter de aangemeerde zestig meter lange Vista Grande uit Basel met uitzicht op de overkant waar je gisteravond met drie vrienden een driegangen maaltijd wegwerkte, terwijl de diepliggende Splendor hetende binnenvaarder voorbijvaart en de klok in de 2.25 meter uit het lood staande toren half twee slaat. Slechts na lang nadenken je herinneren waar je jouw fiets hebt vastgeketend.

Deze beelden dooreen gemixt in een ogenschijnlijk volstrekt willekeurige volgorde vloeien tenslotte samen in dat schilderij wat een vriend wil hebben maar waar je nog geen afstand van kunt doen en wat je toen, lang voordat dit allemaal opgeschreven werd al de titel gaf: ‘Inside my head / De binnenkant van mijn hoofd’.

Toen Ikea, jeweetwel, meestal omfloerst omschreven als het blauw-gele woonwarenhuis, haar eerste filiaal in Nederland opende is het begonnen; het Tutoyeren. De klant (= de koning) aanspreken met je en jou en jouw kast en jouw bed en jouw smaak. Oké, van zo’n jeugdig-achtig meubelpakhuis is het nog totdaaraantoe, maar dat ook mijn bank, waar ik mijn goede geld in betrouwbare handen deponeer, zijn clientèle denkt te moeten betutoyeren. Moet ik dat zien als klantenbinding? Zijn wij bevriend ofzo? Welk communicatiestrateeg heeft dat bedacht?

En dan dit, wat nu weer. Waarom gaan bedrijven als daar zijn de ANWB, Bamigo, Jac Hensen herenkleding, NS en de bibliotheek mij feliciteren met mijn verjaardag. Hoe weten ze überhaupt wanneer ik jarig ben. Ik kan mij niet herinneren die datum ooit met ze gedeeld te hebben. Oké de NS daargelaten, heeft vast met de seniorenvrijreizendagen te maken. En vooruit, die mail van de klimhal kan ik wel hebben, frequenteer ik wekelijks, ze kennen me en bovendien, op vertoon van die felicitatiemail krijg ik een gratis biertje. Maar, dat zelfs mijn opstalverzekering een felicitatie stuurt, slaat toch nergens op.

Terzijde; in een vlaag van verstandsverbijstering reageerde ik op de advertentie van de allereerste Ikea-vestiging: honderd personeelsleden en één ‘mooimaker’. Dat was ik toch maar niet, die mooimaker.

Kijk, begrijp me goed, het is vreselijk wanneer een jonge knaap tijdens een (willekeurig voorbeeld) klimweekend in België mij bijvoorbeeld vraagt: ‘Hoelang klimt u al?’ Neen! Ik heet Gerard en ik ben jij! Toen ik in de vorige eeuw nog werkte en zo’n jonge studentenknaap mij met meneer aansprak: Grote schrik! Nog een terzijde; om op dat laatste nog even door te gaan, het winkelgebeuren waarin ik nu eenmaal tewerkgesteld was; een verkoper, in een andere winkel die mij zei over een niet zo’n mooie pet: ‘Ja, maar deze pet verkoop ik heel erg veel!’ Ik: ‘O, nou dan moet ik hem dus al helemáál niet!’ En nog één, een terzijde; tegen die verkoper die maar bleef zeggen dat het wat minder mooie jasje toch zó’n mooi jasje was, dacht ik: ‘O, nou, koop het dan toch lekker zelf, als je het zo mooi vindt.’

Prettig wel dat met het noemen van je geboortedatum en je postcode bij instanties als tandarts, apotheek en dergelijke alle deuren opengaan en er kennelijk een onverwisselbare identiteit uit blijkt.

Een dag na mijn verjaardag kreeg ik een felicitatiemail van Gamma. Hoe dan? Ooit in een grijs verleden kocht ik er een doosje mierendood. Dit alles bedacht ik en schreef ik op in mijn hoofd, vijfenzeventig jaar en één dag na mijn geboorte, terwijl ik plat op mijn rug op het harde en natte zand van het strand lag, volledig anoniem, onbereikbaar voor onwelkome berichten en waar werkelijk niemand was, behalve enkele tientallen rondcirkelende visdiefjes, onwetend van verjaardagen en een zeehond dertig meter verderop. Een oude besnorde grijze die ook op zijn rug lag.

Ik weet niet precies waar ik moet beginnen en al helemaal niet waarom ik u dit allemaal vertel maar misschien dat het mij wat oplucht want ik zit er best een beetje mee. Het begon gewoon allemaal heel onschuldig en het betekent eigenlijk niks. En toch, het laat me niet los, en ik wil het eigenlijk totaal niet maar het lijkt wel of ik behekst ben, kan niks anders meer denken. Hij blijft maar door mijn hoofd spoken. Het was best redelijk weer en ik vond het weleens goed om wat te bewegen, ik doe niet mee aan dat duizendstappengedoe, begrijp me goed. Had ik het maar niet gedaan, was ik maar zoals altijd met de fiets gegaan, was ik hem niet tegengekomen.

Op de Merwekade waaide het hard en de pont naar Rotterdam voer net weg. Het viel me op hoe snel die boot van stilliggen aan dat ponton opeens heel hard gaat. Ik liep daar nog wat over na te denken toen ik hem zag staan. Hij keek ook naar die boot, het is zo’n catamaran, zo heet het volgens mij. Ik zag dat hij stond te kijken en hij zag dat ook van mij. Hij zei er iets over tegen me, ik weet niet meer wat maar ik moest er wel om lachen. Voor ik het wist liepen we samen verder richting de stad. Hij had een heel klein schrijfblokje en een pen in zijn hand en hij mompelde dat hij even iets moest opschrijven. Ik vroeg of hij schrijver was of dat hij boodschappen ging doen.

Ik nam een rode wijn en hij een Belgisch biertje maar zonder alcohol viel me op. Hij stelde voor om even wat te drinken, op het terras waar we net langs liepen. Hij wilde persé achterin zitten, tegen de muur, typisch want dan zaten we dus in de schaduw. En nu zag ik het, hij had wel een slecht gebit. Misschien praatte hij daarom zo onduidelijk. Hij was heel bruin en zijn haar was een beetje te lang maar dat vond ik juist wel grappig. Hij zei sorry en schreef weer een paar woorden op: ‘Ik ben bezig een rondleiding voor te bereiden’. Op mijn vraag of hij gids was kreeg ik ook geen antwoord. Hij vroeg hoe ik heet en of ik in Dordt woon. Zo raar, ik begon te vertellen en ik weet ook niet hoe het kwam maar ik kon niet stoppen met praten. Over mijn werk en dat ik net terug was van vakantie en dat mijn vader voor mijn poes had gezorgd en dat het vliegtuig drie uur vertraging had gehad.

Hij bestelde nog een rode wijn en nu nam hij er zelf ook een. Al die tijd zat hij heel stil mij aan te kijken met een kleine glimlach en hij had lieve ogen en kleine rimpeltjes overal en het was lastig in te schatten hoe oud hij was. Ik vroeg het maar hij gaf er geen antwoord op, niet belangrijk volgens hem. ‘Ik ben elke dag jarig’, zei hij. Hij zei dat hij mijn ogen heel mooi vond en mijn groene jurk ook. En toen moest hij dringend weer iets opschrijven, er schoot hem iets te binnen zei die. Het was voor een groep neven en nichten van hem, die rondleiding. Hij zag er een beetje tegenop, zo’n grote groep en dan met zijn zachte stem. ‘Ben je gids?’ vroeg ik weer en ik vroeg nog een keer hoe hij heette en toen zei hij: ‘Noem me maar Gerard.’ Al die tijd had hij een pet op, volgens mij een beetje vuil, dat vond ik dan wel minder.

Hij ging even naar binnen zei hij, ik kon niet verstaan wat hij zei, naar de wc of afrekenen maar in ieder geval, hij kwam niet meer terug. En meer is er niet gebeurd, het stelt niets voor, maar het lijkt wel of hij me betoverd heeft. Ik heb nog een tijdje zitten wachten, binnengekeken. Zo raar, hoelang heb ik hem nu helemaal gezien? Gesproken? Trouwens, wat heeft hij eigenlijk gezegd, bijna niks. Ik wil hem weer zien, wil hem alles vragen. Ben ik verliefd, is dat het? Het doet pijn, ik ben in de war, kan alleen maar hem denken. Had ik hem maar nooit ontmoet, het is om gek van te worden, ik fiets steeds over de Merwekade, misschien zie ik hem, met die groep neven en nichten.

Ja hallo, als ik oprecht dat had geweten, dat je dat ook kon worden. Lijkt mij oprecht een geweldige baan. Zeker nu er de laatste tijd wel heel veel aanspoelen, aanmeren en aanlanden. En ook voortdurend die afwisseling, een bultrug, of een blauwe vinvis, dan weer een redelijk onbekende dolfijnensoort, tot aan bruinvissen toe. Je had die Sterreclame: ‘Op een dag weet je het, je wordt conducteur,’ Ik sloeg daar niet direct op aan, nog onwetend van alle uren (hoeveel % van mijn leven?) die ik in de trein zou zitten. Nee, deze tot de verbeeldingsprekende, geweldig klinkende baan bestond nog niet: ‘Landingscoördinator Walvisachtigen’.

Hoe groter gestrand dier, hoe interessanter het wordt. Neem nu bultrug Johanna, dat was nota bene al in 2012, daar wordt nu nog over gesproken. Een hoop publiciteit en dan was het ook nog eens bij zandplaat De Razende Bol. Wie wil daar nu niet heen. Overigens vlottrekken van het giga-dier lukte niet meer. Nu gaat het alweer weken over bultrug Timmy, in de Duitse wateren. Men zal en moet deze walvisachtige redden, met een enorm varend soort dok gaat Timmy naar dieper water, ver weg in de Noordzee afgezonken worden. Op hoop van zegen dat hij geen hernia heeft of andere klachten, immers de zwaartekracht heeft vrij spel wanneer dat lichaam niet meer gedragen wordt door rondom water.

In het land waar men het Wolvenpopulatiemeldpunt kent is er kennelijk dus ook de Landingscoördinator Walvisachtigen. Kortweg de LW. Onduidelijk of de LW gebiedsgebonden opereert of is het net als bij de Ombudsman een landelijke eenmansbaan. Het achtendertig pagina’s tellende ‘Protocol Leidraad Stranding Levende Grote Walvisachtigen’ toont aan hoe zorgvuldig wij in dit land met onze dieren – in de vrije natuur welteverstaan – omgaan. Anders dan bij de wolf is de algemene opinie oprecht eensluidend, zijn er bij de wolf voor-en tegenstanders, wolvenknuffelaars en wolvenhaters, bij de walvisachtigen is de heersende mening, deze ons voorstellingsniveau te boven gaande hoeveelheden walvisspek, – traan en – blubber: terug, de zee in, zwemmen. Unaniem, niet afschieten, afdrijven.

Zeer onlangs was daar de blauwe vinvis, oprecht naamloos gebleven, dat wel, die aanspoelde tegen de Verklikkerplaat bij Renesse. Met vloed kwam het reeds dode dier weer vlot, maar liep verder toch opnieuw aan de grond. Was ik maar daar getuige van geweest, ik met kennis van alle muien, stromingen en getijden ter plekke.

Bent u getuige van een onvrijwillige aanlanding van een potvis, danwel bultrug langer dan zes meter, meldt dit dan aan de strandingscoördinator. Deze zal contact opnemen met de EODD, Explosieven Opruimingsdienst Defensie. Nogmaals, had ik dat geweten, toen ik aan het begin van mijn loopbaan stond, dan had mijn carrière er anders uitgezien.

Precies, dat woord zocht ik. Toen ik terugfietste uit de stad waar de gekte al in volle hevigheid was losgebarsten en ik nog hele volksstammen gehuld in oranje kleding die het midden hield tussen carnaval en de hel tegenkwam op weg erheen. Naar het nationale volksfeest dat Koningsdag heet en verworden is tot een grote landelijke rommelmarkt. Ik had mij naar het centrum gehaast, niet naar de aubade, oh nee, dat nooit, maar om ze weer eens te zien, Jubal. Het showkorps met het trompetgeschal en de trommels met hun kippenvel veroorzakende onnavolgbare ritmes en de meisjes voorop met hun zwaaiende vlaggen die in de nauwe straten in de oude stad voor haast Fellini-achtige sfeerbeelden oproepen. Helaas, zo vertelde een oranje mevrouw me dat Jubal niet meer bestaat. Wat ik zag was een flauwe afspiegeling, Jong-Jubal. Een groepje jonge kinderen die hun best deden.

Mijn preciesgoed verschoten oranje broek die raadselachtig verdwenen is, zou ik toch niet aangedaan hebben, net zomin als de oranje polo. Even had ik nog getwijfeld of ik het geinige rood-wit-blauwe speldje op de pet zou prikken, maar ik kon het niet. Was ik al nooit iemand die de vlag zou hijsen aan zijn pand of op zijn perceel grond, die dat nou net weer te ver vond gaan. Koningsgezind, vaderlandsliefde, dat soort woorden, daar heb ik moeite mee. Moet ik mij nu conformeren aan het volk, de onderdanen, door mee te gaan in de voorgeschreven oranjedracht en onbedoeld mijn steun uit te dragen aan deze koning. Was het tot voor kort een vorm van verbroedering, ik kan het niet nu. Niet na het bezoek en de veelbesproken logeerpartij.

Het heeft nogal stof doen oplaaien, discussie alom. De meerderheid van het volk van Nederland was tegen, maar de door ons gekozenen veranderen, zodra ze een zetel bemachtigd hebben in een soort lakeien van het Oranje instituut. Ze moesten gaan, zo goed om de banden met dat land aan te houden. De timing was wat ongunstig, kort ervoor had hij gedreigd een hele beschaving te laten sterven. Moet ik het hier nog opnoemen, de Straat van Hormuz, IJsland, Cuba, Venezuela, Israël, Libanon, de riviera van Gaza. Hoeveel doden heeft hij al op zijn geweten. Onze koning en onze koningin hadden een goed gesprek, het was een gezellige avond geweest met de president.

Zijn we het al vergeten, de oproep om het Capitool te bestormen. Hoeveel Amerikanen die op hem gestemd zijn inmiddels ontslagen door zijn beleid. Hoeveel doden heeft het gekost toen hij hardnekkig Corona bleef ontkennen, adviseerde om bleekmiddel te injecteren. Een president die adviseert om vrouwen bij hun vagina te pakken. Die duizenden pagina’s in dossiers laat zwart lakken. Die het zorgstelsel om zeep helpt zodat miljoenen Amerikanen in armoe belanden en alles in het werk stelt om het klimaat nog verder te verpesten. Onze koning en onze koningin hadden een goed gesprek en hebben kennelijk een kort geheugen en geen geweten.

Dit jaar is de eer van het koekhappen aan Dokkum gegund, een welopgevoede Nederlander kan niet aan Dokkum denken zonder Bonifatius. Die vermoord is omdat hij de Friezen wilde bekeren. Nu gaan mijn ambivalente gevoelens niet zo ver dat ik hoop dat. De tweede aanslag gisteren op de president mislukte wederom. Bij het schrijven van dit stukje loopt buiten niemand langs die niet in oranje is geüniformeerd. Ik blijf binnen.

Heb jij dat nou ook? Dat het je soms teveel wordt, dat de koude rillingen over je rug lopen, dat je s ’nachts niet in slaap kunt komen, wat als de dijken breken, wat als Poetin een bommetje gooit op een dijk, als al dat smeltwater uit de Alpen langskomt tegelijkertijd met springvloed en westerstorm, als er hier een keer zo’n niet te stoppen wolkbreuk blijft hangen, of een verdwaalde tornado schiet net even te ver door en al mijn zonnepanelen waaien weg, of die gekke Revolutionaire Garde lanceert hier vanuit een vrachtwagen een lading zelfmoorddrones, of ze droppen een bommetje op een fabriekje hier vlakbij en mijn schuifpui wordt eruit geslagen, ja nu kun je wel lachen of denken wat stelt hij zich nu weer aan, maar ik denk dat ik het zeker weet, dat wij allemaal weleens van die terrorgedachten hebben en dan maar snel wegkijken, niet te veel nadenken.

Of dat er zo’n schaduwvloot-schip niet alleen maar ‘in kaart brengt’, maar daadwerkelijk een kabeltje kapot trekt, kan niet schelen wat het is, gas, nou lekker dan, ik heb geen open haard, hoe dan, dat wordt kou lijden, stel dat het net tijdens die drie dagen per jaar dat het onder nul is in dit land, bevriezen mooi je leidingen, of een kabelstroom, doet je het cv het ook mooi niet en wat te denken van je inductieplaat, dat worden kouwe schotels, die paar campinggaz tankjes op zolder zijn zo leeg hoor, ik zweer het je of nog gekker, geen internet meer, kun je helemáál niks meer, nou doe ik mijn gordijnen en lampen nog handmatig open en dicht, dat is het punt niet, maar weet je wel hoe afhankelijk wij onszelf daarvan hebben gemaakt, dat je niet meer kunt pinnen bij de kassa of kunt kijken hoelaat ze open zijn of om de foto’s van je kleinkind een like-je geven, nee veel gekker, om maar wat te noemen, onze dijkbewaking, noem maar wat, de Maaslandkering, allemaal digitaal hé, open en dicht.

Soms denk ik, ik sla dat acht uur journaal maar even over, of in de krant, vandaag lees ik alleen de columns, gewoon wegkijken, doet onze regering ook, genocide in Gaza, dat noemen we ‘zorgelijk’, ik wil het allemaal niet meer weten, zolang dat oranje gevaar met die enge handlangers in die strakke blauwe pakken naast hem de hele wereld denkt te kunnen regeren, ik walg van die man, dat sujet, wil zijn naam hier niet opschrijven, ik kan die stem niet meer uitstaan, soms denk ik woonde ik maar ergens in een huisje in een dorpje waar geen bereik is, zijn er nog plekken op de wereld, misschien in de leegte van Western-Australia, of in de Kalahari woestijn of ook toch nog wel gewoon dichterbij huis in een dalletje omsloten door bergen in Zwitserland, maar ja daar heb je, zoals nu op dit moment weer de ene lawine na de andere, of met de verdwijnende permafrost afbrokkelende bergen en landverschuivingen en wat ik net zei over Australië en Afrika, daar is het nu al zo warm, dat wordt alleen maar warmer, hoewel aan de andere kant, als je daar zit, dan moet de zeespiegel wel heel hoog stijgen, daar hou je het wel droog.

Binnenkort de verkiezingen van de gemeenteraad, ook zoiets, de partij waar ik al mijn hele leven meestal op stem is nu voorstander van bouwen in de polder en daar ben ik faliekant op tegen, natuurlijk moeten er meer woningen komen en snel ook, maar dan gaan ze maar de lucht in, hoge wolkenkrabbers, gewoon langs de randen van het historische centrum, kan best, als ze maar van de polders afblijven, wij zitten hier met deze stad op een eiland, hadden ze de laatste jaren niet steeds al die wijkjes moeten bouwen met grote villa’s, daar waar hele rijen sociale huurwoningen hadden kunnen staan; handen af van de polder, geef de bevolking wat lucht, help! Geef me lucht!

Kijk daar heb je het alweer, ik kan straks weer niet in slaap komen, let maar op.